Balkan Göçmenleri Platformu | BGP

Tarihte Balkanlar'da bu hafta: 01 - 07 Kasım

1 Kasım 1907: Türkler arasında Hristiyanlığı yaymayı amaçlayan Şark Muhbiri adlı gazete, Bulgaristan'ın Filibe kentinde yayınlanmaya başlandı.

1 Kasım 1922: Saltanat kaldırıldı. Lozan Barış Konferansına, İstanbul Hükümeti'nin de katılmayı kabul etmesi üzerine TBMM hükümeti saltanatı kaldırdı.  Böylece İtilaf Devletleri'nin İstanbul ve Ankara'yı birbirine düşürme oyunu bozulmuş oldu. Artık Lozan'da amaca ulaşmak çok daha kolay olacaktır. 

1 Kasım 1928: Harf Devrimi kabul edildi. Ankara ile paralel bir modernleşme ve yenileşme süreci yaşamak isteyen Balkanlardaki Türkler de bu sürece dâhil oldular. Bulgaristan Türkleri, aynı yıl yeni Türk harfleriyle ilk alfabelerini bastılar. Yine aynı yıl öğrenimi, yeni harflerle yapma kararı aldılar. Ülkedeki Türk basını da bir istisna dışında aktif olarak bu sürecin dahil oldu.

1 Kasım 1995: Eski Yugoslavya devletlerinden Hırvatistan, Bosna Hersek ve Yugoslavya Federal Cumhuriyeti arasında Bosna barış görüşmeleri başladı. Özellikle Amerika Birleşik Devletleri’nin baskısıyla bir araya gelen taraflar, görüşmelerin sonunda Dayton Barış Antlaşmasını imzalayarak savaşı sonlandırdılar.

3 Kasım 1909: Girit’te emperyalist baskı. Osmanlı Devleti’ni Meriç’in doğusuna atmak isteyen büyük güçler, yarattıkları Girit sorununun kesin olarak çözümlenmesini Bab-ı Ali'den istediler.  Talebe olumsuz yanıt veren Osmanlı Devleti’nin de adada zaten sözde olan egemenliği 1912’de tamamen son bulacaktır.

3 Kasım 1914: İtilaf Devletleri Çanakkale Boğazı’na büyük bir saldırı başlattı. Rusya’ya yardım götürmek amacıyla boğazlara saldırı başlatan müttefiklerin evdeki hesabı çarşıya uymadı. Türk kuvvetleri karşısında 18 Mart 1918’de büyük bir bozguna uğrayarak geri çekildiler.

3 Kasım 1952: Azınlık yanlısı HAK YOL    adlı gazete Gümülcine’de yayınlanmaya başladı.               

5 Kasım 1912: Zorla Hıristiyanlaştırma. Sofya, Makedonya'nın Ustrumca kentindeki kumandana ve Rum Metropolidi’ne şehirde bulunan bütün Müslüman muhacirlerin zorla Hıristiyanlaştırılması için bir emir gönderdi. Aynı uygulama daha sonra Batı Trakya’da da hayata geçirildi. Başta Şahinköy olmak üzere birçok yerleşimdeki insanlar zorla Hıristiyanlaştırıldı.  

5 Kasım 1937: Günümüzde Bulgaristan sınırları içinde bulunan Silistre’de köylülere yönelik olarak Çardak isimli gazete çıkarılmaya başlandı. Türkçe ve Romence olarak yayınlanan gazete “Türk köylüsünün haklarını koruyucu köylü gazetesi” sloganını kendine ilke edinmişti. 

5 Kasım 1989:  Yunanistan’da anti demokratik uygulama ve baskı. Batı Trakya’da Türk toplumunun önderlerinden Sadık Ahmet seçim bildirilerinde “Türk”, “Müslüman Türk”, “Batı Trakya Müslüman Türk Azınlığı”, Türk Cemaati” sözcüklerini kullandığı gerekçesiyle önce 18 ay hapse mahkûm oldu. 

6 Kasım 1918: Çanakkale Boğazı, İngiliz ve Fransızlarca işgal edildi. Çanakkale deniz ve kara savaşlarında ağır bir bozguna uğrayan güçler, elini kolunu sallayarak Çanakkale Boğazını geçti. 13 Kasım 1918’de de İstanbul Boğazı'na demirledi. Şimdi sıra geldikleri gibi gitmelerindedir.

7 Kasım 2006: Gazeteci İlhan Tahsin Tarafından çıkarılan Birlik adlı gazete Gümülcine’de yayınlanmaya başladı. Türklerin çıkarlarını, hak ve hürriyetlerini savunan Birlik, haftalık olarak çıkmaktadır. 
7 Kasım 1918: Trakya-Paşaeli Müdafaa Heyeti Osmaniyesi kuruldu. Sivas Kongresi kararlarını kabul eden dernek daha sonra Anadolu ve Rumeli Müdafaai Hukuk Cemiyeti’ne katıldı. İsmini Trakya-Paşaeli Müdafaai Hukuk Cemiyeti olarak değiştirdi.

7 Kasım 1919: Yunan Kuvvetleri İskeçe’yi işgal etmeye başladı. Bu gelişme üzerine halk pasif direnişe geçti. İnsanlar, daha önce Yüzbaşı Balkan öncülüğünde alınan karalar doğrultusunda işgali, pencerelerine siyah bayraklar asarak, sokağa çıkmayarak ve işyerlerini açmayarak protesto etti. Ayrıca Batı Trakya Müdafaa Cemiyeti Yunan işgalini Avrupa devletlerine kamuoyuna aksettirdi ve durumu protesto etti.

Durhan GÜLER

YORUM BIRAKIN